Babam yol olarak kullanılan araziyi bana bağışladı ama geçmiş bedel alacağını kendinde tuttu; tapu ve alacak farklı kişilerdeyken idare kimi davaya almalı?

İdare, yalnız tapudaki isimden hareketle bütün para taleplerinin de size ait olduğunu varsaymamalıdır. Ancak babanızın “geçmiş bedel alacağını kendimde tuttum” demesi de tek başına her davanın yalnız ona yöneltileceğini göstermez. Taşınmazın mülkiyetini ilgilendiren tescil veya terkin istemiyle, gerçekten doğmuş ve babanızda kalmış ayrı para alacağı önce ayrılmalıdır.

Bağışın resmî belgesini ve alacağa ilişkin kaydı tam metniyle inceleyin. Saklı tutulan şey geçmiş kullanım karşılığı mı, önceden hükmedilmiş para mı, yoksa henüz hangi hukuki temele dayandığı belli olmayan arazi bedeli mi? Tapu devriyle her geçmiş alacağın otomatik geçtiği söylenemez; buna karşılık bir kayıt, gerçekte doğmamış veya babanıza ait olmayan hakkı yaratmaz. Alacak devri ileri sürülüyorsa yazılı şekli ve kapsamı ayrıca incelenir.

Mülkiyetin alınmasına ilişkin davada güncel malikin hakları dosyada gözetilmelidir. Ayrı alacağın sahibinin hangi sıfatla yer alacağı ise davanın talebine ve işlem zincirine bağlıdır. İdareye ve mahkemeye eski-yeni tapu kayıtlarını, bağış belgesini, saklı tutulan alacağı ve varsa önceki dava veya ödemeyi bildirin; taraf ve ödeme durumunun buna göre açıklığa kavuşturulmasını isteyin. Bankanın bu ayrımı kendiliğinden çözeceğini düşünmeyin.

Yolun fiilen kullanılmasıyla olağan kamulaştırma işleminin tamamlanmış olması aynı değildir. Özellikle devir tarihinde kamulaştırmaya özgü devir yasağı doğmuş mu, bağış geçerli mi ve eski bir hüküm var mı, kontrol edilmelidir. Talep sonucu görülmeden “ikimiz de mutlaka her davada davalıyız” veya “yalnız babam muhatap olur” şeklinde kesin cevap verilemez. Aynı alacağın iki kişiye ödenmesini önleyecek şekilde her hakkın dayanağını açıkça gösterin.