Yüzde artışlar art arda mı yoksa toplanarak mı uygulanmış raporda açıklanmalı mı?

Evet. Raporda yalnız artış oranlarının yazılması yetmez; bu oranların hangi tutara ve hangi sırayla uygulandığı da anlaşılmalıdır. Aynı yüzdeler, başlangıç değerine ayrı ayrı uygulandığında başka, artırılmış değere peş peşe uygulandığında başka sonuç verebilir. Bu nedenle oranların gerekçesi kadar hesaplama biçimi de denetlenebilir olmalıdır.

Basit bir hesap örneğinde başlangıç tutarı 1.000 lira, artışlar yüzde 10 ve yüzde 20 olsun. İkisi de başlangıç tutarı üzerinden hesaplanırsa toplam 1.300 liradır. Önce yüzde 10, çıkan 1.100 liraya da yüzde 20 uygulanırsa 1.320 lira çıkar. Bu yalnız işlem farkını gösterir; kamulaştırmada bu iki yoldan birinin her durumda zorunlu olduğu anlamına gelmez.

Rapordaki başlangıç birim değerini, her artışın hesap tabanını, ara sonuçları ve son tutarı yan yana yazın. Toplam artış oranı veriliyorsa ayrı oranlardan bu toplama nasıl ulaşıldığı görülsün. Artırılan tutarla daha sonra çarpılan yüzölçümü de birbirine karıştırılmasın. Ayrıca aynı niteliğin birden fazla artışın içinde yeniden değerlendirilip değerlendirilmediği açıklansın.

Mahkemeye, “yüzdeler yanlış” demek yerine raporun hangi satırında tabanın veya işlem sırasının belirsiz olduğunu gösterin. Bilirkişiden hesabın adımlarıyla açıklanması ve varsa hatanın düzeltilmesi istenebilir. Bu, mahkemeye sunulan rapora ilişkin taleptir; verilmiş bir hükmün nasıl düzeltileceği ayrı usul konusudur. Yalnız iki yöntemin farklı sonuç vermesi, daha yüksek sonucu seçme hakkı doğurmaz.