Aile içindeki tapusuz hisse satışı kamulaştırma parasından pay istemem için yeterli olur mu?

Tek başına aile içinde bir hisse satın aldığınızı söylemeniz, kamulaştırma parasından pay alacağınızı göstermeye yetmez. Önce “tapusuz satış” derken tapuda kayıtlı bir payın resmî işlem yapılmadan satılmasını mı, yoksa gerçekten tapuya kayıtlı olmayan bir yerin kullanımının devrini mi kastettiğinizi ayırın. Akrabalık, bu iki durumun koşullarını kendiliğinden değiştirmez.

Tapulu bir taşınmazdaki payın olağan satışında resmî şekil ve tescil kuralları vardır; aile arasında yazılan bir kâğıt veya ödediğiniz para tek başına mülkiyeti geçirmez. Ancak aynı terekenin mirasçıları arasında gerçekten miras payı devri yapılmışsa kanun yazılı sözleşmeye ayrı bir önem verir. Mirasçı olmayan kişiye miras payı devrinin şekli ve sağladığı hak farklıdır. Henüz açılmamış miras için yapılan anlaşmalarda da mirasbırakanın katılımı veya izniyle ilgili özel kural bulunur. Bu yüzden her “kardeşten hisse aldım” belgesini sıradan taşınmaz satışı veya geçerli miras devri saymayın.

Yer gerçekten tapusuzsa satış belgesi, zilyetliğin kimden ve ne zaman geçtiğini gösteren delillerden biri olabilir; satıcının sahip olmadığı bir arazi hakkını kendiliğinden size kazandırmaz. Yerin özel mülkiyete elverişli olması, malik gibi kullanımın süresi ve devamlılığı ile özel kadastro hükümleri ayrıca değerlendirilir. Önceki kişinin kullanım süresini kendi sürenize eklemek de koşulsuz değildir. Kamulaştırma Kanunu, tapusuz yerlerde kamu malı araştırmasını ve zilyetlikle kazanma koşullarının incelenmesini özellikle ister. Arazi bedeliyle yalnız yapı veya ağaç için ileri sürülebilecek hakları birbirine karıştırmayın.

Aile içindeki sözleşmeyi, ödeme ve teslim belgelerini, varsa mirasçılık belgesini, tapu-kadastro kayıtlarını ve kullanım zincirini dosyaya sunun. Bedeli hangi sıfatla istediğiniz açık olsun: mülkiyeti veya geçerli miras payını kazanmanız mı, yoksa satıcıya karşı başka bir isteminiz mi söz konusu? Hak sahipliğine itiraz varsa tapusuz yerin bedeli, hakkını ileride ispat edecek kişiye ödenmek üzere korunabilir. İdarenin değer hesabı yapmış olması veya aile üyelerinin kendi aralarında anlaşması, ödeme hakkınızın ayrıca incelenmesini gereksiz kılmaz.