Eski evimi tamamen yeniledim; bakım ile yapısal yenileme bedelde nasıl ayrılır?

“Evi tamamen yeniledim” sözü tek başına bütün yapının yeni sayılmasını sağlamaz. Bedel bakımından yapılan işin adı değil, eski yapının hangi bölümünü ve özelliğini gerçekten değiştirdiği önemlidir. Boya veya kaplama yenilemesiyle taşıyıcı bölümde yapılan bir müdahale aynı kapsamda değerlendirilmez; bunun teknik karşılığı açıklanmalıdır. Yapı değerinde resmî birim fiyatlar, maliyet ve yıpranma birlikte dikkate alınır.

Yenilemeden önce kalan unsurları ve değiştirilen unsurları ayrı gösterin: İş yalnız yüzeylerde mi, tesisatta mı, taşıyıcı sistemin belirli bölümlerinde mi yapılmış? Proje ve uygulama belgeleri, sözleşme, tarihli fotoğraflar ve faturalar işin yeriyle, miktarıyla ve tamamlanma tarihiyle eşleştirilsin. Faturada “komple tadilat” yazması bütün eski yapı elemanlarının değiştiğini kanıtlamaz; teknik inceleme belgeyle yerindeki durum arasındaki bağlantıyı kurmalıdır.

Raporda hangi eski elemanın korunduğu, hangi imalatın yenilendiği ve bunun kabul edilen yıpranmayı neden etkilediği veya etkilemediği görülsün. Ne eski yapım yılına bakıp bütün yenileme göz ardı edilmeli ne de yenileme yılından hareketle bütün binanın yaşı sıfırlanmalıdır. Her yapısal müdahale için hazır bir indirim yüzdesi ya da bütün masrafın aynen geri ödenmesi kuralı çıkarılamaz. Eksik kalan bölümü göstererek bilirkişiden gerekçeli açıklama isteyin; ilgili değerleme tarihi ve kamulaştırma sürecinde sonradan yapılan esaslı değişikliklere ilişkin sınırlamalar ayrıca korunur.